Pierwsze miesiące roku dla wielu osób oznaczają żmudne wypełnianie obowiązków podatkowych. Jeżeli prowadzisz własną działalność gospodarczą lub w inny sposób uzyskujesz dochody, od których samodzielnie obliczasz i opłacasz podatek, prawdopodobnie musisz złożyć deklarację PIT-36. Dowiedz się, dla kogo dokładnie jest przeznaczona i jak ją poprawnie wypełnić.
PIT 36: co to jest i czym różni się od PIT-37?
PIT-36 to jeden z najpopularniejszych formularzy rocznego zeznania podatkowego, przeznaczony dla osób, które samodzielnie obliczają i opłacają zaliczki na podatek dochodowy.
Najważniejsza różnica między PIT-36 a PIT-37 sprowadza się do kwestii płatnika: PIT-37 jest dla osób, za których ktoś inny oblicza należny podatek i odprowadza zaliczki, a więc np. dla osób zatrudnionych na etacie lub na umowach cywilnoprawnych. PIT-36 należy zastosować w sytuacjach, gdy nie masz płatnika i sam obliczasz podatek oraz odprowadzasz swoje zaliczki.
PIT-36: dla kogo jest ten formularz?
Dla uściślenia warto wymienić dokładnie, w jakich sytuacjach należy wypełnić PIT-36. Dla kogo jest ta deklaracja? Zgodnie z przepisami składają ją m.in.:
- przedsiębiorcy rozliczający się według skali podatkowej (na zasadach ogólnych),
- osoby uzyskujące dochody z najmu prywatnego lub dzierżawy (rozliczane na zasadach ogólnych),
- podatnicy osiągający dochody z zagranicy bez pośrednictwa polskiego płatnika,
- osoby prowadzące działalność nierejestrowaną.
Jeśli choć jedna z tych sytuacji dotyczy Ciebie, prawdopodobnie musisz wypełnić PIT-36.
Polecamy również: Jaki PIT dla jednoosobowej działalności gospodarczej? Jak go rozliczyć?
PIT-36 a działalność nierejestrowana
Działalność nierejestrowana to drobna aktywność zarobkowa, która nie wymaga rejestracji firmy. Możesz ją prowadzić, jeśli spełniasz warunki formalne i nie przekraczasz ustalonego progu dochodów.
Jednak nawet najmniejszy dochód uzyskany w ten sposób trzeba rozliczyć w PIT 36. Działalność nierejestrowana ma swoją specjalną część w sekcji E tego formularza – możesz w niej wykazać przychody, koszty ich uzyskania oraz dochód. Rozliczenia dokonujesz według skali podatkowej. Nie masz jednak obowiązku odprowadzania miesięcznych zaliczek na podatek – rozliczasz podatki dopiero w zeznaniu rocznym.
Uwaga! Jeżeli masz jednocześnie umowę o pracę lub zarabiasz także na podstawie umów-zlecenia czy umów o dzieło, wszystkie zarobki rozliczasz łącznie na formularzu PIT-36.
PIT-36 a dochody z zagranicy
Pracowałeś za granicą lub otrzymywałeś wynagrodzenie z zagranicy, pracując w Polsce? Możliwe, że musisz złożyć PIT-36.
Najpierw musisz ustalić swoją rezydencję podatkową. Jeśli przebywasz Polsce więcej niż przez 183 dni w roku, musisz rozliczyć tu swój podatek. PIT-36 składa się wtedy, gdy dochody nie były rozliczane przez polskiego płatnika. Wówczas musisz także samodzielnie odprowadzać zaliczki na swój podatek. Będziesz potrzebować także załącznika PIT-ZG – odrębnie dla każdego państwa, z którego uzyskujesz dochód.
Uwaga! Jeśli masz rezydencję podatkową w Polsce, a Twoje dochody pochodzą z zagranicy, będą one opodatkowane w obu krajach. Aby uniknąć podwójnego opodatkowania, możesz zastosować metodę wyłączenia z progresją lub proporcjonalnego odliczenia (w zależności od tego, czy Polska zawarła z danym krajem umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania).
PIT 36: do kiedy należy złożyć deklarację?
PIT-36 za dany rok podatkowy należy złożyć do końca kwietnia roku następnego – przykładowo PIT za 2025 rok składa się do 30 kwietnia 2026. Jeśli ten dzień wypada w weekend lub święto – termin przesuwa się na najbliższy dzień roboczy.
Za spóźnienie grożą:
- odsetki za zwłokę,
- mandat skarbowy,
- w skrajnych przypadkach – odpowiedzialność karno-skarbowa.
Można uniknąć tych konsekwencji lub je złagodzić, składając zeznanie podatkowe po czasie z tzw. czynnym żalem. Lepiej jednak zapamiętać, kiedy PIT 36 musi ostatecznie trafić do urzędu. Ta deklaracja nie jest automatycznie akceptowana w systemie w przypadku braku zmian – musisz ją ręcznie zatwierdzić online lub wypełnić i złożyć formularz papierowy.
Jak wypełnić PIT-36 krok po kroku?
Jedno pytanie dotyczące PIT 36: jak wypełnić formularz krok po kroku – powtarza się najczęściej. Deklaracja jest dość rozbudowana, ale wszystkie pola są dokładnie oznaczone, dzięki czemu sposób jej wypełniania jest dość prosty. Jeżeli masz wątpliwości co do swojego PIT-36, wzór wypełniony przykładowymi danymi znajdziesz bez trudu w Internecie. Takie wzory są dostępne także w siedzibach Urzędu Skarbowego. Jest to pomocne w niektórych problematycznych kwestiach. Poniżej znajdziesz zestawienie wszystkich sekcji formularza i porady dotyczące jego wypełniania. Jak rozliczyć PIT-36 krok po kroku?
1. Wstęp: numer NIP lub PESEL, rok składania zeznania oraz sposób rozliczenia podatku.
Podaj swoje dane w polu 1 (i ewentualnie dane małżonka w polu 2), wpisz, za jaki rok składasz zeznanie i zaznacz odpowiednią kratkę w polu 6.
2. Sekcja A: miejsce i cel składania zeznania
W polu 9 wpisz nazwę swojego urzędu skarbowego (właściwego ze względu na miejsce zamieszkania w dniu składania zeznania). W polu 10 zaznacz, czy składasz zeznanie po raz pierwszy, czy jest to korekta.
3. Sekcja B: dane identyfikacyjne i adres
Podaj wymagane dane. Jeżeli rozliczasz się samodzielnie wypełnij tylko sekcję B.1. Jeżeli rozliczasz się z małżonkiem, wypełnij obie sekcje.
4. Sekcja C: informacje dodatkowe
Zaznacz odpowiednie kwadraty, jeżeli korzystasz z wymienionych zwolnień lub składasz zeznanie na określonych specyficznych warunkach – np. wybrałeś kwartalną metodę wpłacania zaliczek lub składasz sprawozdanie z realizacji uprzedniego porozumienia cenowego APA-P.
5. Sekcja D: przychody zwolnione z podatku na podstawie ulg: dla młodych, dla rodzin 4+, dla powracających lub dla pracujących seniorów.
Jeżeli masz uprawnienia do korzystania z którejkolwiek z wymienionych ulg, swoje przychody podlegające zwolnieniu z tytułu danej ulgi wpisujesz właśnie tu. Przychody z różnych źródeł są wpisywane w oddzielne rubryki (67-76). Wypełniasz tylko wiersze dotyczące źródeł, z których osiągnąłeś przychody – pozostałe pola zostawiasz puste.
6. Sekcja E: dochody lub straty podatnika
W tej części wykazujesz swoje przychody i koszty uzyskania przychodów oraz obliczasz dochód i kwoty należnych zaliczek. Wypełniasz tylko wiersze dotyczące źródeł, z których osiągnąłeś przychody. Na końcu (wiersz 11) sumujesz kwoty z różnych źródeł dochodów. Część E.2. wypełniasz wyłącznie wtedy, gdy rozliczasz się wspólnie z małżonkiem. Część E.3. wypełniasz, jeżeli masz małoletnie dziecko (Własne lub przysposobione) i uzyskało ono w danym roku podatkowym jakieś dochody. Taki dochód trzeba dodatkowo rozliczyć w załączniku PIT/M.
7. Sekcja F: odliczenie strat i składek na ubezpieczenia społeczne
Jeżeli Ty lub małżonek, z którym rozliczasz się wspólnie, macie nierozliczone straty z lat ubiegłych, można je wpisać w polach 206-207. Pozycje 208 i 209 wypełniasz, jeżeli dokonujesz odliczeń z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. W poz. 210-211 wpisujesz dochód po odliczeniu strat i składek.
8. Sekcja G: odliczenia od dochodu i zwolnienia
PIT 36 pozwala na skorzystanie z szerokiego wachlarza ulg podatkowych. Ich poprawne wykazanie może znacząco obniżyć wysokość Twojego podatku. Wszystkie przysługujące Ci odliczenia należy wpisać w tej sekcji formularza. Dodatkowo może być konieczne dołączenie załącznika PIT/O. Nie zapomnij wpisać dochodu po odliczeniach w polach 232-233. Jeżeli dokonujesz odliczeń od dochodu wydatków mieszkaniowych, wypełnij dodatkowo pozycje 234-235, a jeżeli korzystasz ze zwolnień od podatku dochodowego w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej na terenie specjalnych stref ekonomicznych i otrzymałeś zezwolenie na prowadzenie tej działalności przed dniem 1 stycznia 2001 r., wpisz podlegający zwolnieniu dochód w polach 236-237.
9. Sekcja H: ustalenie podstawy opodatkowania
W tej sekcji wykazujesz dodatkowe kwoty wpływające na zwiększenie lub zmniejszenie podstawy opodatkowania. Jeżeli któraś część Cię nie dotyczy, zostawiasz pola puste.
10. Sekcja I: obliczenie podatku
W tej części podajesz ostateczną kwotę, która stanowi podstawę opodatkowania – w polu 292 sumę pól 290 i 291, a w polu 295 podstawę opodatkowania zaokrągloną do pełnych złotych. Jeżeli rozliczasz się samodzielnie, wpisujesz tę samą kwotę, co w pozycji 292, a jeżeli z małżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dzieci – jej połowę.
W polu 296 należy wpisać obliczony podatek – 12% od dochodu minus kwota zmniejszająca podatek 3 600 zł (jeżeli Twój dochód nie przekroczył 120 000 zł) lub 10 800 zł + 32% nadwyżki ponad 120 000 zł. W tej sekcji wpisujesz też ewentualne doliczenia do podatku (np. jeżeli skorzystałeś w poprzednich latach z odliczeń, ale nie wypełniłeś warunków do danej ulgi) oraz kwoty podatku zapłaconego za granicą.
11. Sekcja J: odliczenia od podatku
Tutaj możesz wykazać dodatkowe odliczenia od podatku wykazane w PIT/O lub PIT/D.
12. Sekcja K: obliczenie zobowiązania podatkowego
W tej części podajesz obliczoną kwotę podatku należnego oraz różnicę między podatkiem należnym a kwotą zapłaconych zaliczek.
13. Sekcja L: zaliczki
W tej części wykazujesz należne i zapłacone zaliczki na podatek oraz należny i zapłacony podatek od przychodów z budynków.
14. Sekcja M: dodatkowy zwrot z tytułu ulgi na dzieci
W polach 414 i 415 możesz wpisać sumę składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, do wysokości której przysługuje dodatkowy zwrot z tytułu ulgi na dzieci. W polach 416-417 wpisujesz różnicę między kwotą przysługującego odliczenia z tytułu ulgi na dzieci, a kwotą ulgi na dzieci już odliczoną od podatku w części G zeznania. Łączny obliczony dodatkowy zwrot z tytułu ulgi na dzieci wpisujesz w polu 418.
15. Sekcja N: podatek do zapłaty lub nadpłata i zwrot
W tej części dokonujesz obliczenia podatku do zapłaty albo nadpłaty. Sprowadza się to do ustalenia różnicy między kwotą zapłaconych zaliczek a należnym podatkiem.
16. Sekcja O: zryczałtowany podatek dochodowy, o którym mowa w art. 44 ust. 1b ustawy o podatku dochodowym
Tę część wypełniają tylko osoby niemające miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uzyskujące przychody, o których mowa w art. 29 ustawy, bez pośrednictwa płatników. Takie osoby są obowiązane wpłacać podatek na rachunek urzędu skarbowego w terminie do dnia 20 następnego miesiąca za miesiąc poprzedni.
17. Sekcja P: odsetki naliczone zgodnie z art. 22e ust. 1 pkt 4 i ust. 2 ustawy o podatku dochodowym
Jeżeli zaliczyłeś do kosztów uzyskania przychodów wydatki na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie składników majątku, a następnie byłeś zobowiązany do zaliczenia ich do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, wówczas musisz w tej części wykazać odpowiednie kwoty odsetek.
18. Sekcja Q: należne zaliczki, o których mowa w art. 44 ust. 1a, 1c i 7 ustawy o podatku dochodowym
W tej części trzeba wykazać należne za poszczególne miesiące roku podatkowego zaliczki na podatek, o których mowa w art. 44 ust. 1a, 1c i 7 ustawy. Chodzi tu o zaliczki wykazane w części K, które podatnik powinien wpłacić za dany rok podatkowy. Dotyczy to głównie podatników osiągających dochody ze stosunku pracy lub z emerytur i rent, osiągniętych bez pośrednictwa płatników z zagranicy lub z działalności wykonywanej osobiście bez pośrednictwa płatnika.
19. Sekcja R: dochody (przychody) wykazywane na podstawie art. 45 ust. 3c ustawy o podatku dochodowym
Tę sekcję wypełniasz, jeżeli podlegasz nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i uzyskałeś dochody (przychody) z odsetek i dyskonta od papierów wartościowych, z wykupu obligacji, od których są należne świadczenia okresowe, z dywidend lub innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych lub ze świadczeń otrzymanych z dochodów funduszu kapitałowego.
20. Sekcja S: 1,5% podatku na OPP
Tutaj możesz wskazać, jakiej organizacji pożytku publicznego chcesz przekazać swoje 1,5% podatku. Podaj obowiązkowo jej nr KRS oraz obliczoną kwotę 1,5% podatku.
21. Sekcja T: dane kontaktowe
W tej części możesz dobrowolnie podać swój telefon lub e-mail, aby ułatwić urzędnikom kontakt z Tobą.
22. Sekcja U: informacje o załącznikach
Zaznacz, jakie załączniki dołączasz do swojego zeznania podatkowego.
23. Sekcja V: rachunek do zwrotu nadpłaty
Jeżeli z zeznania podatkowego wynika nadpłata, możesz w tej części podać numer konta, na jakie chcesz ją otrzymać. Wypełnianie tego pola nie jest konieczne, jeżeli zgłaszałeś już wcześniej numer konta w Urzędzie Skarbowym. Jeżeli Urząd nie będzie miał Twojego numeru konta, zwrot otrzymasz przekazem pocztowym.
24. Sekcja W: Karta Dużej Rodziny
Zaznacz pole, jeżeli masz Kartę Dużej Rodziny.
25. Sekcja X: oświadczenie i podpis podatnika
Podpisz swoje zeznanie. Jeżeli jest składane wspólnie z małżonkiem, potrzebne są podpisy obu małżonków. Jeżeli wysyłasz deklarację online, możesz ją zatwierdzić np. przez usługę mObywatel lub Profil Zaufany.
Jak rozliczyć PIT 36 online?
Obecnie możesz łatwo złożyć PIT 36 online. Możesz przy tym skorzystać z darmowej usługi Twój e-PIT, komercyjnych aplikacji do rozliczeń lub programów księgowych. Takie rozwiązanie ma wiele zalet:
- nie musisz samodzielnie dokonywać obliczeń – system sam oblicza podatek na podstawie podanych danych;
- część danych jest wprowadzana automatycznie – na podstawie dokumentów takich jak PIT-11, PIT-11A PIT-40A itp. przekazanych do Urzędu;
- ryzyko błędów jest znacznie mniejsze;
- wypełnienie i złożenie deklaracji trwają krócej.
Uwaga: PIT-36 w usłudze Twój e-PIT nie zawsze jest w pełni uzupełniony – często trzeba dodać niektóre informacje ręcznie. Bardzo ważne jest także sprawdzenie poprawności wszystkich danych.
Jak łączyć różne źródła przychodów w PIT-36?
W PIT-36 możesz wykazać jednocześnie przychody z takich źródeł jak:
- działalność gospodarcza,
- najem,
- dochody zagraniczne,
- działalność nierejestrowana.
Dochody z każdego źródła wykazujesz oddzielnie w odpowiednich rubrykach, a na końcu sumujesz, aby otrzymać swój łączny dochód, obliczyć podstawę opodatkowania i podatek.
Jeżeli nie wiesz, gdzie dokładnie wpisać swoje dochody lub masz inne wątpliwości związane z PIT-36, warto skonsultować się ze specjalistą lub skorzystać z rozliczenia PIT przez księgową.
Jakie ulgi można odliczyć w PIT-36?
PIT-36 daje sporo możliwości optymalizacji podatku poprzez korzystanie z ulg. Do najpopularniejszych należą:
- ulga na dzieci,
- ulga abolicyjna,
- ulga na internet,
- ulga termo modernizacyjna,
- ulga na remont i renowację zabytków,
- darowizny,
- ulga B+R,
- ulga na robotyzację,
- ulga na marketing produktu,
- ulga na sport/kulturę/szkolnictwo wyższe,
- ulga na terminal płatniczy.
Niektóre ulgi wymagają dodatkowych załączników (np. PIT/O). Jeżeli nie masz pewności, jakie ulgi Ci się należą lub jak z nich skorzystać, skontaktuj się z biurem rachunkowym.
Przeczytaj także: Co można odliczyć w zeznaniu rocznym? Ulgi i odliczenia w PIT 2025/2026
Druk PIT-36 – wzór i aktualna wersja formularza
Aktualny PIT-36 online znajdziesz we wszystkich programach do rozliczeń. Możesz także pobrać go w formie pliku PDF ze strony podatki.gov.pl lub ze strony Ministerstwa Finansów. Zależy Ci, aby złożyć w formie tradycyjnej Twój PIT-36? Druk znajdziesz w swoim urzędzie skarbowym, gdzie możesz go od razu wypełnić i złożyć.
Pamiętaj, aby nie korzystać z zeszłorocznych formularzy, ponieważ zmieniają się one co roku. Najpewniejszą metodą jest rozliczenie PIT-36 online, ponieważ dane w sieci są aktualizowane na bieżąco.
Do PIT-36 mogą być też wymagane załączniki, w tym:
- PIT/B (informacja o wysokości dochodu lub straty z pozarolniczej działalności gospodarczej),
- PIT/ZG (informacja o wysokości dochodów / przychodów z zagranicy i zapłaconym podatku),
- PIT/O (informacja o odliczeniach),
- PIT/SE (informacja o wysokości dochodu osiągniętego z działalności gospodarczej prowadzonej na podstawie zezwolenia na terenie SSE lub na podstawie decyzji o wsparciu),
- PIT/M (informacja o dochodach małoletnich dzieci, podlegających łącznemu opodatkowaniu z dochodami rodziców).
Informacje na temat potrzebnych załączników są podane w deklaracji PIT-36.
Podsumowanie: PIT-36 – co to jest, dla kogo i jak wypełnić?
PIT-36 to formularz dla osób samodzielnie rozliczających podatek – dotyczy m.in. przedsiębiorców i dochodów zagranicznych uzyskiwanych bez płatnika na terenie Polski. Podobnie jak inne zeznania roczne należy go złożyć do 30 kwietnia. W przeciwieństwie do PIT-37 deklaracja nie jest zatwierdzana automatycznie – musisz ją ręcznie sprawdzić, uzupełnić i zatwierdzić. Zrobisz to online, np. za pomocą usługi Twój e-PIT lub programu księgowego, albo tradycyjnie, w formie papierowej.
Jeśli Twoja sytuacja finansowa jest złożona lub masz jakiekolwiek wątpliwości związane z deklaracją podatkową, warto skorzystać z profesjonalnej pomocy. Rozliczenie PIT przez księgową nie kosztuje dużo, a pozwala uniknąć błędów.
Najczęstsze pytania o PIT-36
Masz jeszcze pytania dotyczące PIT-36? Sprawdź poniższą sekcję FAQ – odpowiadamy w niej na wiele powtarzających się wątpliwości.
Czy PIT-36 rozlicza się automatycznie przez Twój e-PIT?
Nie. System Twój e-PIT udostępnia formularz i często zawiera wstępne dane, ale większość informacji trzeba uzupełnić samodzielnie. Deklaracja PIT-36 nie jest też zatwierdzana automatycznie.
Ile wynosi podatek rozliczany w PIT-36?
Podatek w PIT-36 oblicza się na podstawie skali podatkowej:
- 12% – do progu dochodowego w wysokości 120 000 zł,
- 32% – od nadwyżki ponad 120 000 zł dochodu.
Dodatkowo kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł, przez co od obliczonej kwoty podatku odejmuje się 3600 zł.
Czy można złożyć PIT-36 wspólnie z małżonkiem?
Tak – i często się to opłaca. Oboje małżonków musi się wówczas rozliczać według skali podatkowej. Możliwość wspólnego rozliczenia dotyczy tylko osób, które zawarły związek w danym roku podatkowym lub wcześniej i mają wspólność majątkową.